Muzaffereddin Yavlak Arslan kimdir? Kuruluş Osman Yavlak Arslan'ın hayatı ve tarihteki yeri - Vatan Kocaeli Gazetesi
30 Ekim 2020 Cuma

Muzaffereddin Yavlak Arslan kimdir? Kuruluş Osman Yavlak Arslan’ın hayatı ve tarihteki yeri


Kuruluş Osman’daki şahsiyetler yoğun olarak sorgulanıyor. Yayınlandığı ilk günden beri reytingleri altüst eden Kuruluş Osman 29. yeni bölümü ile ekrana geldi. Atv’nin dev projesi Kuruluş Osman’da geçen isimler izleyen tarafından arama motorlarında sorgulanıyor. Seyirciyi ekrana kilitlemeyi başaran Kuruluş Osman’da Muzaffereddin Yavlak Arslan kimdir sorusuna cevap aranıyor. İşte Kuruluş Osman Yavlak Arslan’ın hayatı ve tarihteki yeri…

Muzaffereddin Yavlak Arslan kimdir?

Muzaffereddin Yavlak Arslan, 1280-1292 yılları arası hüküm sürmüş Çobanoğulları beyi. Saltukname’de “Melik Muzaffereddin” olarak da anılmaktadır.

Hükümdarlığı

Hoylu Hasan’ın “Ḳavâʿidü’r-resâʾil” adlı eserinde Muzaffereddin Yavlak Arslan’ı “Melik’ül-ümera” ve “Sipah-bud-i diyar-i” unvanlarıyla anmasından tıpkı dedesi Hüsameddin Çoban dönemindeki gibi kendisinin de ûc beyi olduğunu, Kuzeybatı Anadolu’da Bizans’a sınırı olan bölgelerin korunması görevinin Çobanoğulları Beyliğine ait olduğu anlaşılmaktadır.

İlk Yılları

Yavlak Arslan’ın hükümdarlık dönemi ilk yıllarında Alp Yürek döneminde olduğu gibi oldukça sakin geçmekteyse de bu durum diğer Anadolu beylikleri için söylemek mümkün değildi. Taht değişiklikleri ve İlhanlılardaki karışıklıklar dolayısıyla neredeyse tüm Anadolu’da bir takım sıkıntılar ortaya çıksa da, Muzaffereddin Yavlak Arslan babası dönemindeki gibi İlhanlılara bağlılık politikasını devam ettiriyordu.

II. İzzeddin Keykavus, tahttan indirilmesinden sonra veliaht olarak oğlu II. Mesud’u seçmişti. Bu sırada da tahta önce IV. Kılıçarslan, daha sonra da III. Gıyaseddin Keyhüsrev geçmişti. II. İzzeddin Keykavus esaretten kurtarıldıktan sonra Altınorda Hanı tarafından kendisine ikta verilen Suğdak ve Solhad’da sakin bir hayat geçirirken 1279 yılında Kırım’da öldü.

Kendisi öldükten sonra emirleri II. Mesud’a tabi olduklarını ilan ettiler. Kırım’da bulunan II. Mesud’un yanına gitmeye karar verdiler. Muzaffereddin Yavlak Arslan ise için Sinop üzerinden Kırım’a gitti ve bağlılığını sundu. Ayrıca daha önce esir aldığı Rükneddin Keyümers’i II. Mesud’a teslim etti Muzaffereddin Yavlak Arslan, II. Mesud ile birlikte İlhanlı hükümdarı Abaka Hanın huzuruna çıkarak bağlılık bildirdiler. Abaka Han, II. Mesud’u bir süre yanında tuttu. Muzaffereddin Yavlak Arslan da II. Mesud ile kaldı. Abaka Hanın 1282 de ölümü üzerine yerine geçen Ahmed Teküder, Anadolu Selçuklu Devletini III. Gıyaseddin Keyhüsrev ve II. Mesud arasında bölüştürdü. III. Gıyâseddin Keyhüsrev bu bölüştürmeden memnun kalmayarak Ahmed Teküder’in huzuruna gitmek istediyse de Argun Han, Ahmed Teküder’den tahtı almış ve II. Mesud’u Anadolu Selçuklu Hükümdarı olarak seçtikten sonra III. Gıyâseddin Keyhüsrev’in idam edilmesine karar vermişti. Muzaffereddin Yavlak Arslan, II. Mesud’un tahta cülus törenine (1284) katıldıktan sonra Kastamonu’ya geri döndü.

Rükneddin Kılıçarslan’ın isyanı, Yavlak Arslan’ın Ölümü

1292 yılında Argun Hanın ölmesi ve yerine Geyhatu’nun geçmesinde sonra Anadolu’da Türkmen ayaklanmaları görülmeye başlandı. Bunu fırsat bilen II. Mesud’un kardeşi Rükneddin Kılıçarslan, kardeşine isyan etti. Geyhatu Han ordusuyla birlikte Anadolu’ya gelince Kılıçarslan Kastamonu’ya geçti ve buradaki Türkmenleri örgütledi. Muzaffereddin Yavlak Arslan’ın bu isyandaki tarafı karışıktır. Bazı kaynaklar onun II. Mesud’a muhalefet ettiğini yazsa da, bazı kaynaklar Muzaffereddin Yavlak Arslan’ın Kılıçarslan’a muhalif olduğunu ve onun tarafından öldürüldüğünü yazmıştı

Neticede, Muzaffereddin Yavlak Arslan 1292 yılında isyan esnasında öldürülmüştür. Kabrinin Taşköprü’de veya Kastamonu’da olduğu sanılmaktadır.

İlmi faaliyetler

Önemli bir Astronom, Fizik, Felsefe ve Coğrafya dallarında ün salmış olan Kutbeddin Şirazî; Muzaffereddin Yavlak Arslan’ın hüküm sürdüğü dönemde Kastamonu’da bulunmuş ve onun emriyle “İhtiyarat-i Muzafferi” isimli bir eser yazmıştır. Muhammed b. Mahmud, Muzaffereddin Yavlak Arslan adına “Fustatu’l-adale fikavaidi’s-saltana” Farsça bir eser yazmıştır.

Hoylu Hasan b. Abdülmü’min, hem Muzaffereddin Yavlak Arslan hem oğlu Mahmud Bey adına eserler telif etmiştir.

Mimari faaliyetler

Muzaffereddin Yavlak Arslan döneminde Taşköprü’de Muzaffereddin Yavlak Arslan Medresesi inşa edilmiştir. Ancak bu Medrese Kılıçarslan’ın isyanı ve Muzaffereddin Yavlak Arslan’ın ölümü sonrasında yıkılmış, Candaroğlu beyi I. Süleyman Bey dönemine tamir ettirilmiştir. Medresenin yanına yaptırılan çeşme ise 1927 yılında çıkan yangında tahrip olmuş ve günümüze kadar ulaşamamıştır.

Medresenin yakınına iki adet hamam inşa ettirilmiş, bu hamamlardan biri 2008 yılında restore edilmiştir.

YAZAR: Dilara Akkoyun

Kocaeli Muammer Dereli Anadolu Öğretmen Lisesi ve Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi 2019 Mezunu. Vatan Kocaeli Gazetesi editörü.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Hercai canlı izle! ATV canlı yayın ile Hercai 45 bölüm izle

Cuma akşamları ATVde yayınlanan Hercai dizisi nefesleri kesecek bir bölümle ekran geliyor. Duygusal anların zirve …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.